Tuesday, October 28, 2008

Kriz kapida mi?

2008 Ekonomi Nobel'i sahibi Paul Krugman dünkü yazisinda hakkinda ilk bilimsel makaleyi yazdigi "Döviz Krizi"'nin gelismekte olan ekonomileri tehtid edebilecegini söylüyordu. Özellikle su kisim Türkiye'nin durumu ile paralellik gösteriyor takip edebildigim kadariyla:

"In Russia, for example, banks and corporations rushed to borrow abroad, because dollar interest rates were lower than ruble rates. So while the Russian government was accumulating an impressive hoard of foreign exchange, Russian corporations and banks were running up equally impressive foreign debts. Now their credit lines have been cut off, and they’re in desperate straits."


Kisaca doviz depolayan merkez bankasinin aksine ozel sektorun yurtdisindan borclandigini soyluyor.

Ayni konuda Türk ekonomist Dani Rodrik blogunda IMF'in gelismekte olan ülkelere bu tehlikelere karsi kredi yardimi yapmasi gerektiginin altini ciziyor.

Yine ayni günlerde Türk hükümeti IMF'e salvolar yaparken "bagimsiz" Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankasi IMF yardimina ihtiyaci olmadigini acikliyordu.

Benim aklimda ise Paul Krugman'in yazisini actigi Yeats siiri cinliyor:

“Turning and turning in the widening gyre/ The falcon cannot hear the falconer; / Things fall apart; the center cannot hold."

2 comments:

Mehmet Küçükbeycan said...

Türkiye'de özel sektörün döviz borçlanması ile ilgili uyarılar uzun zamandan beri yapılmaktaydı. Ancak hedge fon hareketleri ile kurlar yukarı çıkana kadar bu uyarılara pek kulan asan olmadı. Aşağıdaki paragraf BDDK Mart 2008 raporundan:

"Büyüme, enflasyon ve cari açık ile eşanlı önem taşıyan diğer bir husus iç ve dış borcun gelişimidir. Bu çerçevede, Mart 2008'de 263 milyar dolara erişen brüt dış borç stokunun %42,6'sını özel kesime ait finansal olmayan kuruluşların borçları oluşturmaktadır. Bu oranın 2004 sonunda %26,3 olduğu dikkate alındığında, reel kesimin küresel kredi piyasasına olan bağımlılığının giderek arttığı anlaşılmaktadır."

Paul Krugman bahsettiğin yazısında açıkça Türkiye demese de, son günlerde Nouriel Roubini veya Financial Times'taki 21 Ekim tarihli yazısında Martin Wolf sorunlu ülkeler arasında açıkça Türkiye'nin adını zikretmektedir. Ayrıca The Economist bu haftaki sayısında Türkiye için "The Turkish economy may be more vulnerable than it looks" demiştir.

Bu görüşleri değiştirmek için bavul içinde para beklemek veya krizi inkar etmek çözüm değil.

Ahmet C. Toker said...

kredi karti borclarini da bu dis borclanmaya sokmak mumkun mu?